Wolontariat integracyjny

Wolontariat integracyjny to nowatorska forma polegająca na angażowaniu osób chorych i niepełnosprawnych w wolontariat. Do tej pory tylko kilka organizacji w Polsce wdrażało tego typu rozwiązania jako pojedyncze działania i projekty.

Prekursorem zorganizowanych i spójnych działań wolontarystycznych jest Mariusz Kołodziejski. Pracując z młodzieżą chorującą psychiczną, dostrzegał w nich potencjał i drzemiące talenty, które wykorzystywał do pracy wolontarystycznej. Pomysł okazał się na tyle trafiony, że w 2008 r. ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych powstało biuro wolontariatu „Centerko” w ramach projektu „Centerko” – rehabilitacja społeczno-zawodowa osób niepełnosprawnych z powodu choroby psychicznej w wieku 19-29 lat poprzez wolontariat. Przez lata program był dopracowywany i udoskonalany, a w 2013 r. dzięki dotacji unijnej przetestowany i opublikowany w formie podręcznika. Efekty projektu „Wolontariat jako narzędzie aktywnej integracji osób chorujących” wyraźnie wskazały na potrzebę realizacji tego typu rozwiązań, które byłyby łagodną formą przejściową między biernością i funkcjonowaniem w placówce, a podjęciem aktywności zawodowej.

 

Cele i zadania wolontariatu integracyjnego są następujące:

  • aktywizacja osób niepełnosprawnych
  • zwiększenie kwalifikacji zawodowych osób niepełnosprawnych dzięki świadczeniu bezpłatnych usług w formie pracy wolontarystycznej
  • poszukiwanie odpowiednich dla indywidualnych możliwości i predyspozycji miejsc pracy wolontarystycznej
  • wzrost poziomu pewności siebie wolontariuszy
  • lepsza orientacja na rynku pracy wśród wolontariuszy
  • poznanie własnych słabych i mocnych stron
  • zwalczanie wykluczenia społecznego i marginalizacji osób niepełnosprawnych
  • prowadzenie szkoleń i konsultacji specjalistycznych wolontariuszy
  • monitoring pracy wolontariuszy
  • wzrost zaangażowania w wolontariat mieszkańców oraz poprawa jakości usług oferowanych przez instytucje udzielające pomocy dzięki pracy wolontariuszy i promocji idei wolontariatu

 

Wolontariusze mogą wykonywać te same prace i działania, co ich zdrowi rówieśnicy, biorąc pod uwagę ich możliwości, predyspozycje oraz zainteresowania przy wsparciu i kontroli koordynatora wolontariatu. Dzięki wytycznym, zawartym w podręczniku „To działa!” każda placówka w Polsce może korzystać z wypracowanych sposobów, doskonaląc i adaptując je na własnym gruncie. Regionalne Centrum Wolontariatu „Centerko” stale rozwija swoje pomysły i włącza kolejne grupy zagrożone wykluczeniem społecznym w wolontariat. Znalazły one już swoje zastosowanie w odniesieniu do osób starszych, bezrobotnych, a nawet trudnej młodzieży, przebywającej w ośrodkach resocjalizacyjnych. Oprócz wolontariatu, w RCW świetnie sprawdzają się prace społeczne oraz praktyki, które często bywają zachętą do działalności społecznej. Ponadto, dwa razy w roku organizowane są imprezy integracyjne – Dzień Wolontariusza i Urodziny Centerka, które pokazują, że wszyscy wolontariusze, niezależnie od pochodzenia, stanu zdrowia, czy statusu materialnego, mogą ze sobą kooperować, pomagać innym, wspólnie się bawić, integrować i zarażać pozytywną energią. Potwierdzeniem są dwie nagrody w konkursie Innowacje dla Zdrowia Grupy Roboczej na Rzecz Innowacji w Opiece Zdrowotnej w kategorii Edukacja i Aktywizacja Pacjentów.

Szczególną formą wolontariatu integracyjnego jest wolontariat wspierany